Czy zakup nieruchomości ze środków znajdujących się na wspólnym koncie bankowym pochodzących z darowizny otrzymanej przez męża generuje obowiązek podatkowy?

Zakup nieruchomości ze środków stanowiących darowiznę męża

Wnioskodawczyni pozostaje w związku małżeńskim i w 2019 roku zawarła z mężem umowę małżeńskiej rozdzielności majątkowej. Jednocześnie małżonkowie utrzymują wspólny rachunek bankowy, na którym każdy z nich ma prawo dokonywać wpłat, przelewów i gromadzenia środków pieniężnych. Umowa z bankiem umożliwia małżonkom wykonywanie tych czynności oraz dysponowanie środkami na wspólnym koncie. W 2020 roku kobieta zakupiła mieszkanie, używając środków finansowych, które pochodziły ze wspólnego rachunku bankowego. Środki te były darowizną, którą mąż wnioskodawczyni otrzymał od swojej matki. Choć nie było pisemnej umowy w tej sprawie, podatniczka uzyskała ustne przyzwolenie od męża do wykorzystania tych środków.

W związku z tym do organu podatkowego zostało złożone pytanie, czy wykorzystując środki ze wspólnego rachunku bankowego, które pochodziły z darowizny otrzymanej przez męża od jego matki, w celu zakupu nieruchomości do majątku odrębnego, powstaje obowiązek podatkowy zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Podatniczka była zdania, że wykorzystując środki ze wspólnego rachunku bankowego, które pochodziły z darowizny otrzymanej przez jej męża, nie powstaje obowiązek podatkowy. Środki te, według niej, mogła wykorzystać na mocy umowy z bankiem. Co więcej, wnioskodawczyni wraz z mężem uważali, że obowiązek podatkowy nie powstaje bez formalnego oświadczenia darczyńcy lub umowy darowizny między małżonkami. Ustne przyzwolenie męża na wykorzystanie środków, w ich opinii, nie skutkuje powstaniem obowiązku podatkowego zgodnie z ustawą o podatku od spadków i darowizn.

Skutki podatkowe darowizny

Dyrektor KIS uznał przedstawione stanowisko za nieprawidłowe i wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie doszło do darowizny, gdyż środki na wspólnym koncie bankowym (darowizna męża otrzymana od matki) należały tylko do męża wnioskodawczyni. W związku z tym podatniczka, dysponując tymi środkami, otrzymała darowiznę i powinna odprowadzić od niej podatek.

Organ podatkowy uzasadnił swoje stanowisko, argumentując, że posiadanie wspólnego rachunku bankowego nie przesądza o prawie własności do środków zgromadzonych na tym rachunku. Samo dokonanie wpłaty pieniędzy na wspólny rachunek bankowy przez jednego z jego posiadaczy (współwłaściciela) nie skutkuje dla drugiego współposiadacza rachunku bankowego automatycznym nabyciem na własność tych środków pieniężnych.

KIS wskazała w szczególności:

"W analizowanym stanie faktycznym doszło do darowizny, bo − jak sama Pani twierdzi − wykorzystanie danych środków przez Panią nastąpiło na podstawie ustnego przyzwolenia Pani męża (co zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego stanowiło darowiznę, darowizna ta została udzielona w formie ustnej). To oznacza, że środki finansowe znajdujące się na wspólnym rachunku bankowym, należące tylko do Pani męża, stały się Pani własnością. Tym samym w przedstawionym stanie faktycznym doszło do bezpłatnego świadczenia na Pani rzecz (przedmiot darowizny został faktycznie wydany). Za środki pieniężne, które należały tylko do Pani męża, zakupiła Pani nieruchomość do Pani majątku odrębnego".

Organ podatkowy zaznaczył, że zawarcie umowy darowizny w formie ustnej, nie powoduje, że taka umowa jest nieważna. KIS wyjaśniła, że darowizna staje się ważna w chwili, gdy przyrzeczone świadczenie zostało spełnione, tj. gdy darczyńca przekaże obdarowanemu obiecaną rzecz. W przedmiotowej sprawie wnioskodawczyni otrzymała środki pieniężne, należące tylko do jej męża i zakupiła za nie nieruchomość, która jest tylko jej własnością. Z uwagi na powyższe z tego tytułu po jej stronie powstał obowiązek podatkowy na gruncie podatku od spadków i darowizn.

"Skoro więc doszło między Panią a Pani mężem do darowizny, to − w celu skorzystania ze zwolnienia podatkowego, o którym mowa w art. 4a ustawy o podatku od spadków  i darowizn − była Pani zobowiązana do złożenia zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych w ustawowym terminie. Zwolnienie zawarte w powołanym powyżej przepisie nie będzie miało jednak miejsca, ponieważ – jak wynika z opisu sprawy – termin do złożenia zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych nie został zachowany" - podsumował organ.

Źródło: Skutki podatkowe darowizny. - Interpretacja - 0111-KDIB2-3.4015.154.2023.4.ASZ - (interpretacje.pl)